GWASANAETHAU | Dydd Sul 8.00am, 9.30am a 11.00am Dydd Iau 11.00am GWELWCH Y MANYLION

Ein Hanes

Ers i Wrecsam fod yn dref, mae eglwys wedi bod wrth ei chalon. Mae’r cofnodion cyntaf am addoli Cristnogol yma yn mynd yn ôl i flynyddoedd cynnar y 13eg ganrif, pan yn 1220 y neilltuodd Esgob Llanelwy ran o incwm yr eglwys i fynachod Abaty Glyn y Groes. Fodd bynnag, mae traddodiad yn awgrymu bod gwraidd cynharach fyth i’r addoli, efallai mor bell yn ôl â’r 11eg ganrif, pan oedd yr eglwys o bosib wedi ei hymroddi i’r sant Celtaidd, Silyn, cyn iddi ddod yn adnabyddus yn ddiweddarach fel Sant Giles, neu Aegidius yn Lladin.

 

Bersham Gates
Funeral service candles at St Giles Church
St Giles Church

Hanes San Silyn

Roedd San Silyn ei hun yn feudwy o Provence, Ffrainc yn y 7fed ganrif. Roedd yn adnabyddus am ei ostyngeiddrwydd, tosturi a gofal am y tlawd ac roedd yn byw llawer o’i fywyd mewn meudwyaeth o weddïo. Ei symbol yw ewig (carw benywaidd), sy’n atsain o’r chwedl ei fod yn byw yn y gwyllt wedi ei gadw’n fyw gan laeth carw, a’i fod wedi ei anfu ar un adeg gan saeth oedd wedi ei saethu gyda’r bwriad o ladd anifail. Dros amser, cafodd eglwysi ledled Ewrop eu cysegru er anrhydedd iddo, yn enwedig mewn mannau o iachád a lloches. Mae cysegru eglwys y plwyf fawreddog Wrecsam i San Silyn ymwreiddio ei bywyd nid yn unig mewn urddas a harddwch, ond mewn traddodiad o groeso, gofal a thrugaredd I’r rhai mewn angen.

Gwytnwch ac Adnewyddiad

Mae stori San Silyn yn Wrecsam yn un o wytnwch ac adnewyddiad. Yn 1330, dinistriwyd twr yr eglwys gynharach gan storm. Ganrif yn ddiweddarach, cafodd yr adeilad ei ddistrywio eto gan dân. O’r trychinebau hyn, cododd yr eglwys yr ydym yn ei adnabod heddiw, wedi ei hailadeiladu gyda phenderfynoldeb m mlynyddoedd olaf y 15fed ganrif a blynyddoedd cynnar y 16eg. Mae’r twr mawr a gwblhawyd rhwng 1506 a 1525 yn dal i sefyll yn falch, wedi ei addurno’n foethus gan ddelwon, cerfiadau a phinaclau. Mae rhosod Tuduraidd a symbolau brenhinol wedi eu cerfio i mewn i’r garreg yn awgrymu nawdd posibl yr Arglwyddes Margaret Beaufort, mam Harri VII. Y tu mewn, mae crefftwaith o’r oes honno’n parhau’n glir a byw: to angel gyda ffigurau wedi eu cerfio’n chwarae offerynnau, darllenfa bres ganoloesol brin, a hyd yn oed baentiad “Y Farn” dros y bwa cangell, i atgoffa addolwyr am dragwyddoldeb. Trwy’r canrifoedd, mae pobl wedi galw San Silyn yn un o’r eglwysi plwyf canoloesol brydferthaf yng Nghymru. Cafodd ei enwi gan Syr Simon Jenkins yn “ogoniant y Mers.” Mae ei thwr wedi’i rhestru ymysg Saith Rhyfeddod Cymru traddodiadol, a bu cenhedlaethau o artistiaid a theithwyr yn oedi yma i ryfeddu – bu hyd yn oed J.M.W. Turner yma’n gwneud braslun ohoni. Pan ddaeth Samiel Johsnon i ymweld yn y 18fed ganrif, disgrifiad yr eglwys fel un “fawreddog a gogoneddus.”

Rwy Wrthdaro a Pharhad

Mae gatiau’r fynwent, wedi eu wrought gan y brodyr Davies clodfawr o Bers yn 1719, yn grefwaith gaearn mestrolgasr iawn a thu hwnt iddynt mae bed Elihu Yale, buddiolwyr Prifysgol Yale. Mae “Twr WrexhamW” yN VCOnnecitucit weid ei fodelu’n uniongyrhcol ar ein un ni.

Yn debyg I’r ddinas mae’n eu gwasnaethu. Mae San Silyn wediandabo caledu yn ogystal ag ysbalnder. Yn RHyfel Cartref Lloegr, dinistriodd milwyr ei organ, a ddisgrifiwyd ar un adeg fel “yr organ oray yn Ewrop”. Ac et oni rhoddwyd stop ar yr addoli, ac mae’r gymuend wedi aprhau I drysori ei eglwys. Mewn acfynodau moderb, mae darganfyddiadau pwysg fel Bwibl Brenin IOago 1611 wedi’I ddarganfo mewn stoiro, yn ei hatgoffa gwrieddiau dwfn y ffyd dyma.

Eglwyss San Silyn Heddiw

Heddi,w maer eglwys yn aprhau’n un rhestredig Graddfa 1, yn mynd twy gadwraeth gofalus I dgadw ei bensaerniaeth a rgyfer ceneldatehau’r dyfodol. Ond nid amgueddfa yw San Silyn, Ochry n ochr a’I gofebion ac atgoffa, ame bywyd y gymuend yn curo’n gryf o fewn ei waliau: uym nhpael FFiwsilwyr Brehon Cymru, mewn cyngherddau ac ywmelaidau ysgol, mewn gweddi dydidol ac addooli wythnosol. Mae cerrig San Silyn yn adrodd stori am blynyddodd miloedd o flyndydoedd, ond mae’n stori fyw o hhyd sy’ndla I gael ei ghysgrifennu, am fod pobl Wrecsamy n cagslu yma ddtahlum I alaru, I geisio Duw a ci ganfod croeso.

Adegauy gwasaneth

Os ydych yn ymweld, dychwelyd neu ddi ond yn chwilio ffydd, byddem wrt en boddau’n eich gweld chi fel un o’n gwasnaethau; Fwelwch fanylion digwyddiadau ac addoli sydd ar y wgeill.

 

Darganfod Mwy

Oes genncyhn chi gwestiwn?

Oes genncyhcb hi gwetsiwn am San Silyn, ein wgasnaethau, neu ymwed â;r eglwys? Byddwhc yn weglda tenion I rai o’r ymholadiau mwyaf cyffreidn yma.

 

Darganfod Mwy

Cwrdd â’r Tîm

Dewh ci adnoad y bobl sy’n helpu I wneud San Silyn yn gymuend groesawgar O’n clerigwyr I’n gwirfododlwyr, dewhc I wgrdd a;r tim sy’n rhedeg ein hegdlwy.

 

Darganfod Mwy

 

Ymholadiau

Byddem wrth ein boddua’c lywed gennych. P’un a dydhc yn cynllunio ymweliad,, yn trefnu gwasnaeth, beu yn syml eisiau dysgu mwy am San Silyn, yn cysylltu â.

 

Darganfod Mwy